De CFO in het tijdperk van generatieve AI

Al decennia lang creëren financiële teams waarde door informatie te verzamelen, te analyseren en om te zetten in zakelijke beslissingen. Generatieve AI begint daar verandering in te brengen. Mogelijkheden waarvoor vroeger gespecialiseerde teams, aanzienlijke investeringen en veel tijd nodig waren, worden nu toegankelijk voor organisaties van elke omvang.

Als gevolg daarvan zullen sommige activiteiten waarmee financiële afdelingen zich van oudsher onderscheidden, de komende jaren wellicht veel minder onderscheidend worden. De vraag voor CFO’s is daarom niet alleen hoe ze AI kunnen inzetten, maar ook waar hun concurrentievoordeel vandaan zal komen wanneer hun concurrenten toegang hebben tot vergelijkbare analytische mogelijkheden.

De grootste verschuiving sinds de spreadsheet

CFO’s hebben dit al eerder meegemaakt. Meer dan eens. Technologie heeft de financiële functie steeds weer getransformeerd. Zoals Carlos Muniesa, directeur Strategie en Bedrijfsontwikkeling bij Atradius, uitlegt: “De rol van de CFO evolueert al decennia lang in de richting van strategie en waardecreatie. AI verandert die richting niet; het versnelt deze.”

Lang voordat generatieve AI zijn intrede deed, zorgde de wijdverbreide invoering van spreadsheetsoftware voor een revolutie in de manier waarop financiële teams werkten. Financiële modellering, prognoses en scenarioanalyses werden vanaf een desktopcomputer toegankelijk. Financiële afdelingen konden minder tijd besteden aan het verzamelen en afstemmen van informatie en meer tijd aan planning en analyse.

ERP-systemen zorgden voor de volgende grote verschuiving. Rapportage, consolidatie en financiële controle werden steeds verder geautomatiseerd, waardoor financiële leiders meer inzicht kregen in de bedrijfsprestaties en de rol van de CFO zich uitbreidde tot buiten boekhouding en compliance.

Business intelligence-platforms, cloud computing en automatisering versnelden die evolutie. Statische rapporten maakten plaats voor dashboards; informatie werd in realtime beschikbaar en financiële teams besteedden minder tijd aan het produceren van informatie en meer tijd aan het helpen van organisaties om deze te begrijpen.

Generatieve AI is het volgende hoofdstuk in dat verhaal. Eerdere technologische golven hebben processen grotendeels geautomatiseerd. AI begint nu delen van het analytische werk zelf te automatiseren. Opnieuw zal een technologische verandering waarschijnlijk de verwachtingen ten aanzien van financiële teams verhogen en de manier waarop zij bijdragen aan de bredere organisatie herdefiniëren.

Analytische capaciteit wordt overvloedig

De early adopters zullen waarschijnlijk profiteren van snellere analyses en beter inzicht. Die voordelen zullen echter waarschijnlijk niet lang exclusief blijven. Technologieën worden volwassen, concurrenten halen hun achterstand in en mogelijkheden die ooit baanbrekend leken, worden uiteindelijk als vanzelfsprekend beschouwd. Generatieve AI zal daar waarschijnlijk geen uitzondering op vormen.

Tien jaar geleden waren er voor het opstellen van een robuuste financiële prognose wellicht meerdere analisten nodig die met verschillende datasets, spreadsheets en bedrijfssystemen werkten. Het doorrekenen van alternatieve scenario’s, het toetsen van aannames of het opstellen van een rapport voor de raad van bestuur kostte vaak dagen werk. Tegenwoordig kan AI helpen om veel van die taken in een fractie van de tijd uit te voeren.

De mogelijkheid zelf is niet geheel nieuw. Wat verandert, zijn de kosten, de snelheid en de schaal waarop deze kan worden toegepast. Naarmate de analytische capaciteit toeneemt, kunnen financiële teams minder tijd besteden aan het genereren van informatie en meer tijd aan het begrijpen van wat deze voor het bedrijf betekent.

De CFO als beheerder van onzekerheid

Ondanks alle opwinding rond AI blijven de fundamentele verantwoordelijkheden van de CFO opmerkelijk consistent. De rol heeft nooit alleen maar gedraaid om het produceren van meer rapporten, meer prognoses of meer analyses. Het uiteindelijke doel is om organisaties te helpen beslissingen te nemen onder onzekere omstandigheden.

Organisaties die op dezelfde markten actief zijn en met vergelijkbare economische omstandigheden te maken hebben, zullen in toenemende mate toegang krijgen tot vergelijkbare analytische mogelijkheden. Toch zullen ze verschillende beslissingen blijven nemen en verschillende resultaten behalen. Economische schokken, geopolitieke ontwikkelingen, veranderingen in de regelgeving en onverwachte faillissementen van klanten volgen niet altijd voorspelbare patronen. AI kan de analyse verbeteren, maar zekerheid is onmogelijk.

Zoals Carlos Muniesa opmerkt: „Een groot deel van de discussie rond AI draait om efficiëntie en productiviteit. Toch blijft de belangrijkste verantwoordelijkheid van de CFO dezelfde: het beheersen van onzekerheid en het waarborgen van de financiële veerkracht van het bedrijf. AI kan prognoses weliswaar verbeteren, maar neemt het risico op onverwachte gebeurtenissen niet weg. In een meer volatiele omgeving kan de behoefte aan instrumenten zoals kredietverzekering, die helpen de cashflow te beschermen en commerciële onzekerheid te verminderen, zelfs nog groter worden.”

Betere gegevens voor betere beslissingen

Ook de kwaliteit van de onderliggende informatie blijft cruciaal. AI kan alleen werken met de gegevens die beschikbaar zijn, en niet alle organisaties beginnen vanuit dezelfde uitgangspositie. Sommige hebben toegang tot bredere informatie, vroegere waarschuwingssignalen of diepgaandere kennis van bepaalde sectoren en markten.

Zoals Carlos Muniesa opmerkt: „AI maakt geavanceerde analytische mogelijkheden voor iedereen toegankelijk. Maar naarmate die mogelijkheden steeds breder beschikbaar komen, verschuift het concurrentievoordeel van de technologie zelf naar de kwaliteit, diepgang en exclusiviteit van de informatie waarop deze is gebaseerd.” 

Dit is met name relevant bij kredietrisicobeheer. Veel van de signalen die voor financiële leiders het belangrijkst zijn, komen niet per se als eerste naar voren in financiële overzichten. Veranderingen in betalingsgedrag, tekenen van liquiditeitsdruk en verslechterende handelsomstandigheden kunnen zichtbaar worden voordat ze tot uiting komen in de gerapporteerde financiële resultaten.

Vroegtijdige toegang tot deze signalen kan een bedrijf meer tijd geven om in te grijpen. Het kan als basis dienen voor beslissingen over het al dan niet zakendoen met een klant, hoeveel krediet er moet worden verstrekt, wanneer een blootstelling moet worden verminderd, of het bedrijf met vertrouwen een kans kan aangrijpen, zelfs op regionaal, nationaal of sectorniveau. Voor financiële leiders zal concurrentievoordeel niet alleen voortkomen uit AI-technologie. Het zal ook afhangen van de kracht van het informatie-ecosysteem dat hun beslissingen ondersteunt. 

Dit verklaart mede waarom toegang tot informatiebronnen zoals Atradius in het tijdperk van AI juist waardevoller kan worden, in plaats van minder. Naast onze eigen investeringen in AI en analytische capaciteiten beschikken we over iets dat moeilijk te evenaren is: inzicht in het gedrag van miljoenen bedrijven, met name wat betreft hun betalingsgedrag. 

Naarmate AI meer antwoorden genereert en dat ook nog eens sneller doet, kan het vermogen om op die antwoorden te vertrouwen op zichzelf al een concurrentievoordeel worden. Zoals Carlos Muniesa stelt: “Door de wijdverbreide beschikbaarheid van AI zullen geavanceerde analyses steeds toegankelijker worden voor elke CFO. Daardoor zal de vraag niet langer zijn wie het beste model heeft, maar wie toegang heeft tot de beste informatie. Geavanceerde analyses kunnen patronen en risico’s aan het licht brengen die anders wellicht onopgemerkt zouden blijven, maar hun waarde hangt uiteindelijk af van de kwaliteit van de onderliggende gegevens. Toekomstige financiële beslissingen zullen in toenemende mate worden bepaald door het vermogen om interne informatie te combineren met betrouwbare externe informatie. En naarmate AI sneller meer inzichten genereert, wordt vertrouwen alleen maar belangrijker, niet minder. De betrouwbaarheid, kwaliteit en verklaarbaarheid van informatie zullen cruciaal zijn. Concurrentievoordeel zal daarom verschuiven van de technologie zelf naar de kwaliteit van het informatie-ecosysteem dat de besluitvorming ondersteunt. Voor financiële leiders kan kredietverzekering een belangrijke rol spelen in dat ecosysteem, door niet alleen bescherming tegen risico’s te bieden, maar ook waardevolle bedrijfsinformatie.”

Het risico kennen is niet hetzelfde als het dragen ervan

Generatieve AI zal CFO’s toegang geven tot analytische mogelijkheden die enkele jaren geleden nog moeilijk voorstelbaar waren. Toch zal een betere analyse niet leiden tot onfeilbare beslissingen. Een model kan tot de conclusie komen dat een klant een grotere kans op wanbetaling heeft. Dat bepaalt echter niet automatisch wat de juiste handelswijze is. De commerciële kans kan nog steeds aantrekkelijk genoeg zijn om het in stand houden van de relatie te rechtvaardigen, met name in concurrerende of snelgroeiende markten.

Zelfs de meest geavanceerde analyse, gebaseerd op de beste beschikbare gegevens, kan onzekerheid niet wegnemen of garanderen dat er geen verlies zal optreden. Dit is waar kredietverzekering een extra laag van vertrouwen toevoegt aan de besluitvorming. Het combineert risico-inzicht met financiële bescherming en helpt bedrijven de impact te beheersen die een wanbetaling van een klant zou kunnen hebben op de kasstroom, het werkkapitaal en de balans.

Generatieve AI kan de manier waarop CFO’s risico’s analyseren weliswaar veranderen, maar zal onzekerheid niet wegnemen. Naarmate analytische mogelijkheden steeds meer gemeengoed worden, zullen de echte onderscheidende factoren bestaan uit toegang tot superieure informatie, vertrouwen in de kwaliteit van die informatie en het vermogen om de financiële gevolgen van onverwachte gebeurtenissen het hoofd te bieden. In die context ligt de waarde van kredietverzekering in het helpen van bedrijven om betere informatie, betere beslissingen en grotere financiële veerkracht te combineren.

Neem contact met ons op om te ontdekken hoe je jouw eigen kredietrisicostrategie kunt versterken, en ontdek hoe wij jou kunnen helpen om voorop te blijven lopen.